Het is een van de meest gemaakte spelfouten in het Nederlands: 'zowiezo', 'zowieso' of zelfs 'sowiezo'. De enige juiste spelling is echter 'sowieso', met twee keer een s en een lange ie. In dit artikel lees je waarom dat zo is, waar de verwarring vandaan komt en hoe je de juiste spelling voortaan makkelijk onthoudt.
Waarom is 'sowieso' de enige juiste vorm?
Het woord 'sowieso' is een leenwoord uit het Duits. Daar wordt het geschreven als 'sowieso', een samentrekking van 'so wie so', wat letterlijk 'zo als zo' betekent. In het Nederlands betekent het 'hoe dan ook' of 'in elk geval'. Omdat het een leenwoord is, houdt het Nederlands de oorspronkelijke Duitse spelling aan. De Woordenlijst Nederlandse Taal van de Taalunie, het Groene Boekje, kent dan ook maar één vorm: sowieso.
Waar komt de fout 'zowiezo' vandaan?
De verwarring is goed te verklaren. In het Nederlands klinkt de s aan het begin van 'sowieso' als een z, net als in woorden die wél met een z beginnen, zoals 'zo' en 'zowel'. Wie het woord alleen kent van horen zeggen, schrijft het al snel fonetisch op als 'zowiezo'. Bovendien lijkt het woord op de Nederlandse combinatie 'zo wie zo', wat de fout extra hardnekkig maakt. Toch is die redenering onjuist: het woord is nooit Nederlands geweest en volgt dus de Duitse schrijfwijze.
Zo onthoud je de juiste spelling
Een handig ezelsbruggetje: denk aan het Duitse 'so wie so', drie korte woordjes die alle drie met een s beginnen of een s bevatten. Plak ze aan elkaar en je hebt 'sowieso'. Een andere geheugensteun is dat het woord begint en eindigt met precies dezelfde twee letters: so...so. Zit er ergens een z in je versie, dan weet je meteen dat het fout is.
Voorbeeldzinnen
Zo gebruik je het woord correct in een zin: "Ik kom sowieso even langs vanavond." En: "Die trein halen we sowieso niet meer." Of: "Sowieso is het verstandig om je afspraak te bevestigen." In alle gevallen kun je 'sowieso' vervangen door 'hoe dan ook' zonder dat de betekenis verandert. Dat is meteen een goede controle of je het woord op de juiste plek gebruikt.
Aan elkaar of los?
Nog een veelgestelde vraag: schrijf je het aan elkaar of los? Het antwoord is altijd aan elkaar en altijd met kleine letters, tenzij het aan het begin van een zin staat. De losse vorm 'so wie so' bestaat alleen in het Duits, niet in het Nederlands. Ook varianten met een koppelteken, zoals 'so-wie-so', zijn fout.
Tot slot
De enige juiste spelling volgens de Taalunie is dus 'sowieso': één woord, twee keer een s, geen enkele z. Onthoud dat het een Duits leenwoord is van 'so wie so' en je maakt deze veelvoorkomende fout nooit meer. Twijfel je bij een ander woord? Het Groene Boekje op woordenlijst.org geeft altijd uitsluitsel.
